İçeriğe geç
Blog'a Dön
BahçeMüşteriler için

Meyve ağacı budama ne zaman yapılır? Kış budaması

Meyve ağacı budamanın zamanı türe, çeşide ve iklime göre değişir. Soğuk yerlerde neden beklenir, hangi işler ustaya kalır? İl müdürlüğü notuyla yazdık.

BiBilen4 dk okuma
Meyve ağacı budama ne zaman yapılır? Kış budaması

Kasımda yapraklar dökülünce bahçesi olan pek çok kişinin aklına aynı iş gelir, ister İstanbul'da bir site bahçesi olsun ister köyde bir meyve bahçesi. Elmanın bir kolu çatıya doğru uzadı, ağaç içten sıklaştı, geçen yaz meyve az oldu. Meyve ağacını budamanın doğru zamanı tek bir tarihle cevaplanmaz. Ağacın türü kadar kışın nasıl geçtiği de belirleyici. Bu yazı meyve ağaçlarıyla sınırlı ve dayandığı kaynak Tarım ve Orman Bakanlığı'na bağlı bir il müdürlüğünün budama notu.

Budamayı kendiniz yapmak istemiyorsanız İstanbul'da bahçe ve peyzaj işi yapan BiBilen'lerin profillerine bakabilirsiniz. Yüksek ağaçlarda, merdiven gereken işlerde, elektrik hattına yakın dallarda ve motorlu testere gereken işlerde bu yol en güvenlisi.

Meyve ağacı ne zaman budanır?

Erzincan İl Tarım ve Orman Müdürlüğü'nün meyve ağaçlarında budama notu, budamanın meyve tür ve çeşidine, ağaçların yaşına, toprak ve iklim koşullarına göre değiştiğini yazıyor. Yani aynı bahçedeki iki ağacın budama zamanı bile farklı olabilir, bir komşunun ya da bir ustanın takvimi sizin ağacınıza uymayabilir. Not, kışları çok soğuk geçen bölgeler için ayrıca bir uyarı yapıyor. Budama yerlerinin soğuktan zarar görmemesi için budamanın soğuklar geçtikten sonra ama ağaçlar uyanmadan önce yapılmasını öneriyor. Kışı sert geçen bir yerdeyseniz en ağır soğukların geçmesini bekleyin.

Kendi ağacınızın türü ve çeşidi için en doğru zamanı ilinizin tarım ve orman müdürlüğüne ya da bir ziraat mühendisine sorun. Kiraz, kayısı, şeftali ya da erik gibi çekirdekli meyvelerde bunu özellikle sormanızı öneririz.

Yaz budaması ne işe yarar?

Aynı not, ana dalların gövdeyle yaptığı açının 45 ile 60 derece arasında olması gerektiğini ve bu açı düzenlemesinin yaz aylarında da yapılabileceğini yazıyor. Hangi işin yaza, hangisinin kışa kalacağı da türe göre değişir, bunu da il müdürlüğüne ya da ziraat mühendisine danışın. Asma, zeytin, gül ya da süs ağaçlarının budama dönemleri meyve ağaçlarından farklı olabilir. Her birinin kendi takvimi var ve bu yazının kapsamında değil.

Budamada dikkat edilecek kurallar

İl müdürlüğünün notu meyve ağaçlarında budama için birkaç genel kural sıralıyor. Evdeki birkaç ağaç için en işe yarayanlar şunlar:

  • Kuvvetli gelişen ağaçta az, zayıf gelişende çok kesim. Not, kuvvetli gelişen ağaçlarda ya da dallarda az, zayıf gelişenlerde fazla kesim yapılmasını öneriyor.
  • Tırnak ya da budak bırakmayın. Dal, bir yan dalın ya da gözün hemen üzerinden, hafif eğimle kesilir.
  • Kalın dalları ustaya bırakın. Not, kalın dal kesimlerinde dalın önce yükünden kurtarılmasını şart koşuyor, bu yapılmazsa kabuk ya da dal yarılabiliyor. Ağır bir dal kesilirken aniden düşebilir, altında kimse durmamalı. Bu iş deneyim ve doğru ekipman ister.
  • Kesik yerini kapatın. Aynı not, yara yerlerinin aşı macunu ya da kara boyayla kapatılmasını öneriyor.

Kış ilaçlaması gerekip gerekmediğini ilinizin tarım ve orman müdürlüğüne ya da bir ziraat mühendisine sorun. Bu kararı budamayı yapan ustaya bırakmayın.

Hangi işler ustaya kalır?

Yüksekteki dallarla uğraşmak kendi başınıza yapacağınız bir iş değil. Merdiven üzerinde testere ya da motorlu alet kullanmayın. Şu durumlarda işi bir ustaya bırakın:

  • Kesilecek dala yerden ulaşamıyorsanız ya da iş merdiven gerektiriyorsa
  • Dal kalın ve ağırsa
  • Dal elektrik hattına, çatıya ya da komşu duvara yakınsa
  • Motorlu testere gerekiyorsa
  • Ağaç bahçenizin dışında, sokakta ya da sitenin ortak alanındaysa

Elektrik hattına değen ya da yaklaşan dallarda hatta da ağaca da dokunmayın, kimsenin yaklaşmasına izin vermeyin. Bölgenizdeki elektrik dağıtım şirketine haber verin. Sokaktaki ya da ortak alandaki ağaçlar için önce belediyeye ya da site yönetimine sorun.

BiBilen'de bir ilan açarken ağaçların türünü ve sayısını yazın. Yaklaşık boylarını ve dalların neye yakın olduğunu da ekleyin. Ağacın yaprak dökmüş hâlinin bir fotoğrafı, işi yapacak kişinin hangi ekipmanı getireceğini baştan görmesini sağlar. Fiyatı ve günü sohbette yazılı olarak netleştirin.

Sık sorulan sorular

Budama yapılmazsa ne olur?

İl müdürlüğünün notu budanmayan ağaçlarda 3 sorun sayıyor. Fazla verim yüzünden dallar kırılabiliyor, sık dallanan ağacın iç kısmı ışık almıyor. Bir de ürün bir yıl bol, ertesi yıl az olabiliyor.

Genç fidan da budanır mı?

Budanır, ama amaç farklı. Genç ağaçta budamanın amacı ana dalların yapısını kurmak. Fidanı aldığınız yer, bir ziraat mühendisi ya da budamayı yapan usta ilk yıllarda hangi dalların bırakılacağını size gösterebilir.

Budama aletlerini nasıl seçmeliyim?

İnce dallar için keskin bir budama makası kullanılır. Kör bir alet dalı keseceğine ezer, kesik yeri de geç kapanır. Yerde dururken koruyucu gözlük, eldiven ve sağlam ayakkabı kullanın. Testere ya da merdiven gereken dallarda işi bir ustaya bırakın.

Bu yazıyı paylaş: